Elusen yn lansio canllaw ar frys er mwyn helpu darparwyr i gynnig cymorth i gwsmeriaid bregus yn ystod yr argyfwng ynni

Mae’r Sefydliad Polisi Arian ac Iechyd Meddwl wedi cyhoeddi canllaw ymarferol er mwyn helpu cwmnïau ynni i gefnogi cwsmeriaid bregus sydd yn cael trafferth yn talu eu biliau ynni.

Gyda miliynau o gwsmeriaid mewn peryg o fethu talu eu biliau ynni yn sgil y prisiau cynyddol, mae’r elusen yn gofyn  i gwmnïau i weithredu ar frys er mwyn lleihau’r straen y mae pobl yn wynebu.

Mae’r canllaw newydd yn darparu camau ymarferol, diriaethol y mae cwmnïau yn medru cymryd er mwyn helpu cwsmeriaid sydd yn cael trafferth gyda’u hiechyd meddwl a’u cyllid,  drwy liniaru’r straen sydd yn cael ei achosi gan daliadau sydd yn cael eu colli ynghyd â dyledion.

Mae ymchwil y Sefydliad Polisi Arian ac Iechyd Meddwl yn dangos fod pobl sydd â phroblemau iechyd meddwl bedair gwaith yn fwy tebygol o fethu â thalu biliau ynni wrth i ni fynd i mewn i’r argyfwng ynni. Mewn arolwg o tua  300 o bobl sydd  â  phroblemau iechyd meddwl ac effaith y biliau ynni cynyddol, mae’r elusen wedi canfod fod pedwar ym mhob pump (81%) sydd wedi profi cynnydd yn eu biliau wedi gorfod torri nôl ar eu defnydd o ynni, a mwy na  hanner (53%) wedi gorfod torri nôl ar brynu pethau hanfodol.

Wrth ddefnyddio profiad pobl sydd  â  phroblemau iechyd meddwl — a gwaith y Sefydliad Polisi Arian ac Iechyd Meddwl gyda’r cwmnïau ynni – mae’r canllaw yn ffocysu ar bedwar maes allweddol lle y mae cwmnïau yn medru gwella’r gefnogaeth i gwsmeriaid bregus.

Helpu cwsmeriaid sydd yn cael trafferth talu biliau. Mae hyn yn cynnwys bod yn rhagweithiol wrth gynnig cynlluniau talu ar gyfer y sawl sydd yn cael trafferth yn talu a chysylltu gyda cwsmeiriad sydd o bosib mewn peryg o fethu talu. Dylid gwneud cwsmeriaid yn  ymwybodol o ostyngiadau a’r cynlluniau cymorth y maent yn medru manteisio arnynt, fel y cynllun  Gostyngiad Cartrefi Cynnes.

Lleihau’r trallod sydd yn cael ei achosi gan y llythyron dyled a’r deunydd cyfathrebu eraill. Dylai cwmnïau adolygu sut y maent yn cyfathrebu  gyda chwsmeriaid ynglŷn â thaliadau sydd wedi eu colli ac unrhyw ddyledion, er mwyn eu gwneud yn llai bygythiol ac mor gefnogol ag sydd yn bosib. Dylent gynnig nifer o sianeli cyfathrebu i gwsmeriaid – gan gynnwys gwe-sgwrs ac e-byst – er mwyn lleihau’r trallod y maent yn teimlo wrth gysylltu gyda’r cwmnïau

Defnyddio data er mwyn cefnogi cwsmeriaid mewn modd rhagweithiol. Dylai cwmnïau ystyried defnyddio’r data gan fesuryddion talu, mesuryddion clyfar ac ymweliadau gan beirianwyr er mwyn cynnig cymorth i gwsmeriaid sydd o bosib yn cael trafferth talu.

Sicrhau bod y wybodaeth a’r sgiliau cywir gan staff. Dylai staff gael eu hyfforddi i adnabod cwsmeriaid sydd o bosib angen cymorth ychwanegol, a dylent feddu ar ddealltwriaeth glir o sut y mae problemau iechyd meddwl yn medru effeithio ar allu cwsmer i ddelio gyda’r darparwyr.

Yn ogystal â lliniaru unrhyw drallod i gwsmeriaid, mae canllaw y Sefydliad Polisi Arian ac Iechyd Meddwl yn esbonio sut y bydd y camau yma yn elwa’r cwmnïau hefyd. Mae canllaw  Mae hyn yn cynnwys lliniaru’r straen sydd yn wynebu timau gwasanaethau cwsmer drwy leihau’r nifer o gwsmeriaid mewn trallod ac sydd angen help ar frys.

Drwy’r rhaglen ‘Mental Health Accessible’, mae’r Sefydliad Polisi Arian ac Iechyd Meddwl yn gweithio gyda darparwyr ynni er mwyn medru eu cefnogi i ddelio gyda chwsmeriaid  â phroblemau iechyd meddwl yn well.

Dywedodd Helen Undy, Prif Weithredwr y Sefydliad Arian ac Iechyd Meddwl:

“Mae’r argyfwng ynni yn debygol o gael effaith cyllidol a seicolegol ddifäol i filiynau o bobl, ond mae hyn yn arbennig o wir i bobl sydd â phroblemau iechyd meddwl. Ond mae cwmnïau ynni yn medru chwarae rôl hanfodol yn lleihau’r pwysau a wynebir gan gwsmeriaid bregus,  drwy adnabod y rhai hynny sydd mewn peryg a’n cymryd camau rhagweithiol er mwyn eu cefnogi. Mae’n hanfodol fod cwmnïau yn cymryd camau brys nawr, yn ystod y misoedd mwy twym, er mwyn osgoi gadael cwsmeiriad bregus  i ymdopi ar ben eu hunain yn ystod gaeaf caled iawn.

“Mae’r canllaw yn amlinellu’r mesurau ymarferol a fydd o bosib yn medru gwneud gwahaniaeth mawr i gwsmeriaid sydd yn cael trafferth ymdopi gyda biliau sydd yn cynyddu. Rydym yn annog cwmnïau ynni i weithredu nawr – nid oes amser i’w wastraffu.”