Mae plant a phobl ifanc sydd yn defnyddio gwasanaethau iechyd meddwl yng Nghymru yn parhau i gael eu rhoi mewn perygl, dywed adroddiad

Mae adolygiad dilynol o faterion diogelwch o ranGwasanaethau i Blant a Phobl Ifanc gan yr Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru aSwyddfa Archwilio Cymru wedi canfod fod plant a phobl ifanc sy’n defnyddiogwasanaethau iechyd meddwl yng Nghymru yn parhau i gael eu rhoi mewn perygl.

Canolbwyntioddyr adolygiad ar y camau a gymerwyd gan Lywodraeth Cymru a byrddau iechyd mewnymateb i bryderon yn ymwneud â diogelwch a nodwyd yn adroddiad GwasanaethauIechyd Meddwl Plant a’r Glasoed (CAMHS) a gyhoeddwyd yn 2009.

Mae’r adroddiaddilynol hwn a gyhoeddwyd heddiw yn cydnabod bod Llywodraeth Cymru a byrddauiechyd wedi gwneud rhywfaint o gynnydd o ran mynd i’r afael â’r materiondiogelwch a amlygwyd yn adroddiad 2009. Roedd y gwelliannau a wnaethpwyd yncynnwys diwygio polisïau a gweithdrefnau, cryfhau hyfforddiant, ac ehangugwasanaethau cymorth cymunedol.

Fodd bynnag, ergwaethaf y gwelliannau erys y risgiau a nodwyd yn adroddiad 2009: mae rhaiplant a phobl ifanc yn parhau i gael eu derbyn yn amhriodol i wardiau iechydmeddwl oedolion, nid yw gweithwyr iechyd proffesiynol yn rhannu gwybodaeth acyn cyflawni eu dyletswyddau diogelu bob tro, ac mae arferion rhyddhau anniogelyn parhau

Maegwasanaethau cymunedol sy’n darparu cymorth dwys wedi cael eu hehangu yn ystody blynyddoedd diwethaf a cheir cynlluniau i ehangu’r gwasanaethau hynymhellach. Fodd bynnag, ni fyddant ar gael ym mhob rhan o Gymru, ac yn yrhannau hynny lle nad yw’r gwasanaeth hwn ar gael mae mwy o ddibyniaeth arwasanaethau cleifion mewnol. Mae pobl ifanc yn parhau i gael eu derbyn ynamhriodol i wardiau iechyd meddwl, ac nid yw’r camau i leihau’r risgiau y maepobl ifanc yn eu hwynebu yn yr amgylchiadau hyn wedi bod yn gwbl lwyddiannus.Yn ogystal mae diffyg capasiti yn y ddwy uned CAMHS arbenigol yng Nghymru hefydyn peri i blant a phobl ifanc gael eu hanfon y tu allan i’r ardal y maent yn bywynddi i gael triniaeth.

DywedoddArchwilydd Cyffredinol Cymru, Huw Vaughan Thomas heddiw: “Er gwaethaf ycamau a gymerwyd i fynd i’r afael â’r pryderon yn ymwneud â diogelwch a godwydyn adroddiad 2009, mae plant a phobl ifanc yn parhau i gael eu rhoi mewnperygl. Felly mae angen i Lywodraeth Cymru fynd i’r afael â’r sefyllfa’n fwygrymus i sicrhau bod byrddau iechyd yn dylunio ac yn darparu gwasanaethau sy’namddiffyn plant a phobl ifanc ac sy’n lleihau’r risgiau iddynt”

DywedoddPrif Weithredwr Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru, Kate Chamberlain heddiw: “Mae’rproblemau’n gysylltiedig â darparu gwasanaethau iechyd meddwl diogel i blant aphobl ifanc a nodwyd yn 2009 yn parhau, a cheir heriau sylweddol i FyrddauIechyd fynd i’r afael â hwy wrth ddatblygu gwasanaethau a newid arferionproffesiynol ar lawr gwlad. Bydd Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru yn parhau ifonitro’r cynnydd sy’n cael ei wneud yng Nghymru o ran gwella effeithiolrwydd adiogelwch gwasanaethau a ddarperir i blant a phobl ifanc”

Wrth siaradgyda’r BBC, dywedodd Prif Weithredwr Hafal Bill Walden-Jones: “Tra ein bod yncydnabod y cynnydd sydd wedi ei amlygu yn yr adroddiad, mae’n siomedig i weldfod gwasanaethau rhengflaen i blant  aphobl ifanc sydd ag afiechyd meddwl difrifol yn parhau yn ddiffygiol o ran ysafon sy’n dderbyniol. Er enghraifft, mae’n gwbl annerbyniol i bobl ifanc syddag afiechyd meddwl difrifol i gael eu trin ar ward i oedolion.

“Y pethhanfodol i bobl ifanc ag afiechyd meddwl difrifol yw ymyrraeth gynnar. Mae ynafwy o gyfle i sicrhau adferiad llwyddiannus os yw’r afiechyd yn cael ei adnabodynghynt. Os nad yw’n cael ei drin, mae yna fwy o beryg o effeithiau hirdymornegatif megis diweithdra. Mae teuluoedd y bobl ifanc hynny sydd ag afiechydmeddwl difrifol hefyd o dan straen sylweddol.

“Mae hefydyn hanfodol fod gweithwyr iechyd meddwl proffesiynol yn rhannu gwybodaeth ac yngweithredu eu dyletswyddau diogelu fel sydd wedi ei argymell yn yradroddiad.” 

Er mwyndarllen yr adroddiad, ewch i:   GwasanaethauIechyd Meddwl Plant a’r Glasoed: Adolygiad Dilynol o Faterion Diogelwch