Arolwg newydd yn awgrymu bod pobl ag afiechyd meddwl yn wynebu ‘drws clo’ gan gyflogwyr

Mae Rethink Mental Illness wedi mynegi pryderon difrifol ynglŷn â ffigyrau newydd sydd yn dangos fod yna ‘ddrws clo o ragrith a chamddealltwriaeth’, sydd yn cadw pobl sydd wedi eu heffeithio’n ddifrifol gan afiechyd meddwl allan o’r gweithle.

Mae ffigyrau newydd yn dangos y rhwystrau sydd yn eu hwynebu yn y gweithle, hyd yn oed pan eu bod yn ddigon da i weithio.

  • Byddai 68% o bobl sydd yn cyflogi staff yn bryderus na fyddai rhywun ag afiechyd meddwl difrifol yn ymgartrefu o fewn y tîm
  • Byddai 83% yn bryderus na fyddai pobl ag afiechyd meddwl difrifol yn medru ymdopi gyda gofynion y swydd
  • Byddai 74% yn bryderus y byddai pobl ag afiechyd meddwl difrifol angen tipyn o amser i ffwrdd o’r gwaith

Dim ond 43% o bobl sydd â phroblemau iechyd meddwl sydd mewn cyflogaeth, o gymharu â 74% o’r boblogaeth gyffredinol. Mae’r gyfradd hon hyd yn oed yn is ar gyfer rhai cyflyrau -. 8% o bobl sydd â sgitsoffrenia sydd yn gweithio ar hyn o bryd.

Mae hyn er gwaethaf y ffaith fod dau draean o bobl sydd ag afiechyd meddwl ac y’n ddwywaith yn dweud eu bod yn dymuno gweithio neu’n chwilio am waith.

Mae’r arolwg newydd hwn o 500 o bobl sydd â chyfrifoldebau i gyflogi staff yn dangos na fyddai mwy na hanner (54%) o’r bobl yn gwybod sut i gefnogi rhywun sydd â chyflwr iechyd meddwl difrifol, megis sgitsoffrenia, yn y gweithle.

Fodd bynnag, byddai 56% o bobl yn fwy tebygol o gyflogi rhywun pe baent yn teimlo eu bod yn medru eu cefnogi’n well, er enghraifft drwy hyfforddiant.

Dywedodd Brian Dow, Cyfarwyddwr Materion Allanol Rethink Mental Illness:

“Mae’r ffigyrau yma yn dangos i ni fod y rhan fwyaf o reolwyr dal yn hynod, hynod bryderus – os nad amharod –  pan ddaw hi at gyflogi pobl sydd ag afiechyd meddwl.

“Nid yw’n syndod fod llawer o bobl ag afiechyd meddwl yn teimlo ein bod yn gweithio yn erbyn drws clo pan ddaw hi at swyddi. Mae rhagrith a chymhlethdod yn cadw pobl sydd yn ddigon da ac yn dymuno gweithio allan o waith.

“Nid yw cyflogi person ag afiechyd meddwl mor heriol na chymhleth a’r hyn y mae pobl yn credu. Yn aml, mae’r addasiadau sydd angen ar bobl yn hawdd ac nid ydynt yn costio unrhyw beth, megis gweithio hyblyg, ardaloedd tawel a chynlluniau lles”

Mae cyflogwyr a chyflogeion yn medru canfod mwy am yr addasiadau a’u hawliau yma www.rethink.org/reasonable

Dywedodd Denise Martin o Fryste:

“Rwyf wedi fy effeithio gan afiechyd meddwl ers fy mod yn 16 mlwydd oed ond derbyniais ddiagnosis o anhwylder deubegynol pan oeddwn yn 25 mlwydd oed. Er gwaetha’ fy nghyflwr iechyd meddwl, roeddwn wedi gweithio fel nyrs iechyd meddwl ar hyd fy mywyd tan 2011. Mi wnes i ddod yn gorfforol sâl yn 2011 gyda phroblemau gyda’m cefn ac fe’m gorfodwyd i adael fy swydd. Nid oeddwn wedi gweithio am gyfnod hir, ac roedd hyn wedi bwrw fy hyder, ond pan oeddwn yn teimlo’n well, roeddwn yn medru rhoi cynnig ar fynd am gyfweliadau.

“Mae’n broblem p’un ai a ddylwn  fod yn datgelu fy mod yn dioddef o anhwylder deubegynol ai peidio.  Mae’n teimlo fel risg ond ni ddylwn fod yn teimlo fel hyn, ac yn anffodus, rwyf wedi profi stigma ar ôl datgelu fod y cyflwr gennyf. Roeddynt wedi tynnu’r cynnig swydd  yn ôl ar y funud ola’ ar ôl i mi ddatgelu’r cyflwr.  Roeddwn yn teimlo nad oedd modd i fynd i unman – system fudd-daliadau na’r gweithle, gyda’r naill  a’r llall yn methu â deall fy afiechyd.”