Canllaw newydd i rieni ynglŷn â’r cyfryngau cymdeithasol ac iechyd meddwl

Mae’r elusen YoungMinds wedi cyhoeddi canllaw byr i rieni ar sut i siarad gyda’u plant am y rhyngrwyd a’r cyfryngau cymdeithasol.

Mae’r canllaw wedi ei gyhoeddi ar ôl rhybudd gan Simon Stevens, Prif Weithredwr GIG Lloegr, bod argyfwng iechyd meddwl plant yn gwaethygu yn sgil y cyfryngau cymdeithasol, yn ogystal â natur “gaethiwus” y gêm Fortnite.

Mae YoungMinds eisoes wedi cyhoeddi adroddiadau ar seibrfwlio a chadernid digidol, ac roedd ymgyrch yr elusen #LifeOnTheWeb wedi ennill Gwobr Hawliau Dynol Liberty yn 2016. Mae’r elusen hefyd yn cynnig llinell gymorth i rieni sydd yn derbyn 13,000 o alwadau’r flwyddyn gan rieni sydd yn pryderi am iechyd meddwl eu plant.

Mae’r cyhoeddiad newydd yn cynnig awgrymiadau ymarferol i rieni ynglŷn â sut i siarad gyda’u plant am y rhyngrwyd a’r cyfryngau cymdeithasol, a hynny o oedran cynnar iawn, gan bwysleisio’r cyfleoedd sydd yn cael eu cynnig gan y byd ar-lein a’r peryglon posib.

Dywedodd Jo Hardy, Pennaeth Gwasanaethau Rhieni: “Mae nifer o rieni yn amlwg wedi eu brawychu am yr hyn y maent yn ei ddarllen am y modd y mae’r cyfryngau cymdeithasol a gemau yn effeithio ar iechyd meddwl y plant – yn enwedig os nad ydynt wedi tyfu fyny gyda’r un dechnoleg eu hunain.

“Rydym yn clywed gan rieni na sydd yn gwybod p’un ai i wahardd eu plant rhag cael ffôn neu chwarae gemau, a gan eraill sydd yn anwybyddu pethau gan nad ydynt yn deall y dechnoleg y mae eu plant yn ei ddefnyddio.

“Rydym yn credu ei fod yn bwysig i gofio am y manteision sydd yn cael eu cynnig gan y byd ar-lein, ynghyd â’r elfennau negatif, ac i fabwysiadu agwedd gytbwys, gydweithredol. Fel rhieni, nid ydym yn medru plismona pob dim y mae ein plant yn ei wneud ar-lein ond mae’n bwysig ein bod yn barod i gyfathrebu gyda hwy a’u helpu i ddeall sut i reoli’r hyn y maent yn ei wneud ar-lein mewn modd positif.”

Mae YoungMinds eisoes wedi galw am sicrhau fod cadernid digidol yn rhan annatod o’r cwricwlwm cenedlaethol, a bod cwmnïau cyfryngau cymdeithasol yn gwneud mwy er mwyn mynd i’r afael gyda seibrfwlio a hyrwyddo iechyd meddwl da.

Mae’r elusen hefyd yn ymgyrchu ar faterion eraill sydd yn effeithio ar iechyd meddwl plant. Mae ei hymgyrch Wise Up yn pwysleisio’r pwysau y mae’r system addysg yn medru ei osod ar blant, tra bod yr ymgyrch #FightingFor yn dangos mai ond un ym mhob deg o blant sydd yn chwilio am gymorth iechyd meddwl sy’n medru canfod yr help sydd angen arnynt. Roedd yr elusen hefyd wedi cyhoeddi Addressing Adversity yn ddiweddar, sef llyfr sydd yn dangos sut y mae profiadau anodd neu drawmatig adeg plentyndod yn medru effeithio ar iechyd meddwl.

Dywedodd Jo Hardy: “Tra ein bod yn croesawu’r ffocws cyfredol ar dechnoleg ac iechyd meddwl, mae’n bwysig nad ydym yn bwrw bai ar y cyfryngau cymdeithasol am yr argyfwng cyfredol. Mae cael dechrau anodd mewn bywyd – p’un ai bod hynny yn sgil cael eich magu mewn tlodi neu’n profi gamdriniaeth, gwahaniaethu neu brofedigaeth – yn medru cael effaith sylweddol ar iechyd meddwl. Mae yna nifer o ffactorau eraill sydd yn rhoi pwysau ar ein plant.

“Mae ysgolion angen mwy o adnoddau a chydnabyddiaeth ar frys ar gyfer y gwaith y maent yn ei wneud yn hyrwyddo lles y plant ac mae angen cyllid hirdymor, cynaliadwy ar gyfer gwasanaethau iechyd meddwl arbenigol.”

Lawrlwythwch y canllaw yma